APETYT NA AJURWEDĘ
Przez żołądek do wiedzy
Mukhara dasi
Na ogół ludzie sądzą, iż są spontaniczni w swych zachowaniach lub też, że sprawują pełną kontrolę nad nimi. Nie zdają sobie jednak sprawy, iż często ich decyzjami kierują pewne reguły związane z typem prakriti, do jakiego należą. Jest to szczególnie widoczne w zwyczajach dotyczących jedzenia.
Zilustrujmy to na przykładzie wziętym wprost z życia. W firmie pracują trzy osoby. Pierwsza z nich, kiedy tylko wejdzie rano do biura, od razu rozkłada swoje śniadanie, choć przyznaje, że przed wyjściem z domu w biegu chwyciła dwie kanapki, które potem zjadła w autobusie. Potem, w ciągu następnych 8 godzin, jeszcze przynajmniej kilka razy sięga do torebki po kanapki, batoniki, orzeszki, czereśnie, itp. Druga jest tak zapracowana, iż zapomina o istnieniu jedzenia aż do południa. Potem na raz zjada wszystko, co ze sobą przyniosła. Trzecia wyznaje, że co prawda wypiła rano tylko szklankę mleka, ale wystarczy jej to do popołudnia. Nigdy nic ze sobą nie przynosi w torebce. Czasem jednak, kiedy ma chandrę, kupuje kilka ciastek z kremem i zjada na miejscu. To może przypadek, ale okazuje się, że każda z nich reprezentuje inny ajurwedyjski typ psychofizyczny. Pierwsza to Vata, druga –Pitta, trzecia Kapha.
Osoby typu Vata zawsze mają wielki zapał do jedzenia, ale ich oczy są większe niż ich żołądki. Mają zwyczaj nakładać sobie więcej niż są w stanie zjeść. Ich apetyt ulega wahaniom: wilczy głód jednego dnia, całkowity brak zainteresowania jedzeniem – nazajutrz. Nie potrafią obejść się bez przekąsek pomiędzy posiłkami- jedzą zazwyczaj często, w małych ilościach. Czasem w celach zdrowotnych poddają się różnego rodzaju postom, ale szybko są zmuszone z nich rezygnować. Bardzo źle znoszą wszelkiego rodzaju głodówki, gdyż ich ciała nie są w stanie zgromadzić tyle energii, by móc przetrwać przerwy w regularnej dostawie kalorii. Nie zaczynają dnia bez pożywnego śniadania albo przynajmniej mocnej kawy. Jednakże uzależnienie od kofeiny czy cukru, jako jedynej gwarancji efektywnego funkcjonowania w godzinach porannych, często prowadzi do całkowitego wyczerpania we wczesnych godzinach wieczornych.
Ludzi Pitta cechuje dobry apetyt i rzeczywiste czerpanie przyjemności z jedzenia. Są gotowi konsumować o każdej porze dnia i nocy. Nienawidzą opuszczania posiłków. Ogarnia ich irytacja, kiedy zmuszeni są powstrzymać się od jedzenia, kiedy akurat dopada ich głód. Są w stanie pościć przez pewien czas, ale bardzo tego nie lubią. Mogą obejść się bez śniadania, zwłaszcza, kiedy są w coś mocno zaangażowani, jednak w porze obiadowej ich ogień trawienia jest tak potężny, że zmuszeni są oderwać się od najbardziej pasjonującego zajęcia. Osoby Pitta uważają, że bardziej niż rano potrzebują kawy czy herbaty raczej w godzinach popołudniowych, by być w stanie utrzymać swą efektywność na najwyższym poziomie do końca dnia.
Kapha charakteryzuje stały, zrównoważony apetyt, choć mają tendencję do przejadania się w okresach problemów emocjonalnych. Zazwyczaj jednak mogą cały dzień przetrwać na szklance soku, czy kilku owocach, bez uszczerbku na efektywności w pracy czy mentalnym samopoczuciu. Ich organizmy mają zdolność gromadzenia i przechowywania sporych zapasów energii, które są uruchamiane w razie potrzeby. Najlepiej czują się po lekkim śniadaniu lub w ogóle bez niego. Nie rozpaczają, jeśli nie mają czasem możliwości zjeść obiadu. Nie są raczej uzależnieni od kawy, choć niekiedy filiżanka małej czarnej o poranku pomaga im zmobilizować się do działania.
<< powrót